Sabah uyandınız ve koridorda veya yatağın kenarında iğrenç kokulu, neon sarısı veya bembeyaz köpüklü bir su (bazen de yapışkan bir jel) birikintisi gördünüz. Kedi sahiplerinin en çok paniklediği ve Google'da her ay yüz bin defa arattığı o sorunun tam ortasındayız: Veterinere koşmalı mıyım? Zehirlendi mi?
Korkmanıza gerek yok. Gelin o sıvıya daha yakından "mide-bağırsak fizyolojisi (Gastrointestinal fizyoloji)" penceresinden, tamamen bilimsel bakalım.
O Sarı Renk Aslında "Karaciğerin Safrasıdır"
Kediler nadiren de olsa sindirim zorlukları yaşadıklarında yemekleri kusarlar (mamayı tane tane kusma). Ancak ortada mama (tanecik) yoksa, sadece "Sarı Renkli Bir Sıvı" varsa, bu kedinizin midesinin bomboş olduğu anlamına gelir. Midede çalkalanacak hiçbir şey bulamayan kaslar, karaciğerden damlayan "Bilirubin (Safra) asidini" dışarı atar. Buna "Açlık Kusması" denir.
Beyaz köpük formunda çıkıyorsa, bu genelde kedinizin çok küçük bir şey yuttuğu (ip, tüy yumağı, böcek vs.) ve midesinin bu yabancı cismi söküp atmak için fazla mukus (tükürük sıvısı) salgıladığını gösterir.
Tüy Yumağı (Hairball) Gerçekleri: Kusmak Normal mi?
- Ayda 1 Kez Kusuyorsa: Kedi kendini yalarken yuttuğu kendi tüyleri, midede bir silindir taş (Triko-bezoar) oluşturur. Kedi, ot yiyerek veya köpüklü sıvı yardımıyla o fırça gibi öbek olmuş kıl kütlesini, sapsarı safra sıvısıyla çıkarır. Bu doğaldır, rahatlatır.
- Gün Aşırı Sarı Kusuyorsa (Kronik Gastrit): Mide dokusu aşınmıştır (Mide duvarında ülser başlangıcı veya Helicobacter pylori enfeksiyonu). Çok kalitesiz (aşırı karbonhidratlı) mamalar bu tahribatı haftalar içinde yaratır.
- Mide Kanaması veya Bağırsak İltihabı: Eğer sarı kusmuğun içinde kırmızı izler (kan sızıntısı) var veya kahve telvesi rengindeyse, bu mide kanamasıdır. Karaciger enfeksiyonudur, hemen bir kliniğe gitmelisiniz.
Uzman Diyetisyen Adem Bey'in Zorunlu Notu
"Sarı kustuğunda kaseye direkt mamayı doldurmayın. Mide kanıyor olabilir."
Sabah sarı bir safra kusmuğu (açlık kusması) tespit eden çoğu sahibin yaptığı majör hata şudur: "Açlıktan midesi delinmiş, hemen mola vermeden tepeleme konserve koyayım!" Hayır. Mide o an safra asitlerinden alev alev yanmaktadır. Ona en az 3 saat dinlenme molası vermelisiniz.
Kronik kusma ataklarının, %80 oranda kalitesiz tahıl deposu (mısır/soya) mamalardan kaynaklandığını yıllarca hasta masalarında gördük. Sindirilemeyen kalitesiz endüstriyel kabuk (lignin) kedi midesini kezzap gibi kazır. Klicker Kısır Diyet Serisini ön plana çıkaran felsefe tam zıttıdır. Hipoalerjenik sindirimi; %12 sınırlandırılmış düşük yağ (Lipit) formülü ile midede yanma bırakmadan, porsiyon porsiyon saf enerji emilimi yaratır. Kısırlaştırılmış (ve çok hareketsiz) kedinizin hazım kapasitesini, taze somon içerikleri ve yüksek hayvansal proteinle tavan yaptırıp Gastrit riskini sonsuza dek çöpe atmak zorundasınız.
Kusan Kedinize İlk 24 Saatte Ne Yapmalısınız?
Onu veteriner çağırmadan önce rahatlatmanın altın formülü:
- 12 Saat Katı Diyet Kesintisi (Oruç): Sarı kusan kediden o günkü kuru mamaları tamamen uzaklaştırın. Midesi asitle yaralanmıştır.
- Taze suyu yanında bırakın ancak fazla ve kana kana içmesini engelleyin (Bir anda çok su içmesi safrayı bir kez daha geriye, yemek borusuna teptirir).
- Ertesi sabah çeyrek porsiyon midesini zorlamayacak kaliteli, yüksek hayvansal proteinli ve (eğer kısırsa kesinlikle L-Karnitin zengini ve %12 lipitli) Klicker mamasından ufak bir miktar koyarak test yapın. İkinci parti için tepkisini ölçün.